Gewasopbrengsten op derogatiebedrijven

Laatste update: 18 december 2025 Update frequentie: Jaarlijks

Graslandopbrengst schommelt, snijmaisopbrengst bovengemiddeld in 2023

In 2023 was de berekende drogestofopbrengst per ha grasland op bedrijven in het derogatiemeetnet waarvoor gewasopbrengsten bepaald konden worden gemiddeld bijna 10.000 kg. Daarmee was de opbrengst hoger dan in 2022 maar week niet significant af van het langjarig gemiddelde. De geschatte opbrengst van snijmais kwam in 2023 uit op 18.500 kg droge stof per ha, wat duidelijk boven het langjarig gemiddelde ligt.

Graslandopbrengst herstelt

De graslandopbrengst varieert tussen jaren en is mede afhankelijk van het weer. Over de gehele periode 2006 tot en met 2023 is een licht dalende trend waarneembaar, al schommelt de opbrengst fors de laatste jaren. Na het relatief lage opbrengstniveau in 2022 is in 2023 een duidelijke toename zichtbaar. Op bedrijven in het derogatiemeetnet bedroeg de gemiddelde grasopbrengst bijna 10.000 kg droge stof per ha, met 283 kg stikstof en 38 kg fosfor (= 86 kg fosfaat).

Tussen de regio’s zijn duidelijke verschillen zichtbaar. De hoogste grasopbrengsten werden gerealiseerd op Kleigrond (10.500 kg droge stof/ha), gevolgd door de regio’s Veen (9.900 kg) en Zand Midden/Zuid (9.700 kg). In de Lössregio bleef de opbrengst achter met 8.200 kg droge stof per ha, terwijl in de regio Zand Noord gemiddeld 9.200 kg droge stof per ha werd gerealiseerd.

Droge stof gemiddeld

De grafieken op deze pagina zijn visueel gepresenteerd en zijn niet goed leesbaar met screenreaders.
Grafiek wordt geladen...
De drogestofopbrengst op bedrijven in het derogatiemeetnet bedraagt in 2023 gemiddeld bijna 10.000 kg per ha grasland.

Droge stof spreiding

De grafieken op deze pagina zijn visueel gepresenteerd en zijn niet goed leesbaar met screenreaders.
Grafiek wordt geladen...
De helft van de bedrijven in het derogatiemeetnet heeft een graslandopbrengst in 2023 tussen de 8.000-11.300 kg droge stof per ha.

Droge stof regio

De grafieken op deze pagina zijn visueel gepresenteerd en zijn niet goed leesbaar met screenreaders.
Grafiek wordt geladen...
De graslandopbrengsten op bedrijven in het derogatiemeetnet zijn het hoogst in de Klei- en Veenregio.

Stikstof gemiddeld

De grafieken op deze pagina zijn visueel gepresenteerd en zijn niet goed leesbaar met screenreaders.
Grafiek wordt geladen...
De stikstofopbrengst op bedrijven in het derogatiemeetnet bedraagt in 2023 gemiddeld 283 kg per ha grasland.

Stikstof spreiding

De grafieken op deze pagina zijn visueel gepresenteerd en zijn niet goed leesbaar met screenreaders.
Grafiek wordt geladen...
De helft van de bedrijven in het derogatiemeetnet heeft een graslandopbrengst in 2023 tussen de 223 en 329 kg stikstof per ha.

Stikstof regio

De grafieken op deze pagina zijn visueel gepresenteerd en zijn niet goed leesbaar met screenreaders.
Grafiek wordt geladen...
De graslandopbrengsten uitgedrukt in kg stikstof per ha zijn het hoogst op bedrijven in het derogatiemeetnet in de Veen- en Kleiregio.

Fosfor gemiddeld

De grafieken op deze pagina zijn visueel gepresenteerd en zijn niet goed leesbaar met screenreaders.
Grafiek wordt geladen...
De fosforopbrengst op bedrijven in het derogatiemeetnet bedraagt in 2023 gemiddeld 38 kg per ha grasland.

Fosfor spreiding

De grafieken op deze pagina zijn visueel gepresenteerd en zijn niet goed leesbaar met screenreaders.
Grafiek wordt geladen...
De helft van de bedrijven in het derogatiemeetnet heeft een graslandopbrengst in 2023 tussen de 30 en 43 kg P per ha.

Fosfor regio

De grafieken op deze pagina zijn visueel gepresenteerd en zijn niet goed leesbaar met screenreaders.
Grafiek wordt geladen...
De graslandopbrengsten op bedrijven in het derogatiemeetnet zijn uitgedrukt in kg fosfor per ha het hoogst in de Kleiregio.


Snijmaisopbrengst stijgt verder in 2023

De drogestofopbrengst van snijmais nam in 2023 toe naar gemiddeld 18.500 kg droge stof per haen lag daarmee zo’n 1.500 kg boven het langjarig gemiddelde. Ook de stikstofopbrengst nam licht toe naar 198 kg N per ha, terwijl de fosforopbrengst stabiel bleef op 29 kg P per ha (= 66 kg P2O5). Daarmee liggen de drogestofopbrengsten van snijmais in 2023 op een bovengemiddeld niveau, met aanzienlijke verschillen tussen regio’s: de hoogste opbrengst werd gerealiseerd op lössgronden (20.500 kg droge stof per ha), terwijl kleigronden het laagst scoorden (17.300 kg).

Droge stof gemiddeld

De grafieken op deze pagina zijn visueel gepresenteerd en zijn niet goed leesbaar met screenreaders.
Grafiek wordt geladen...
De drogestofopbrengst op bedrijven in het derogatiemeetnet bedraagt in 2023 gemiddeld 18.500 kg per ha.

Droge stof spreiding

De grafieken op deze pagina zijn visueel gepresenteerd en zijn niet goed leesbaar met screenreaders.
Grafiek wordt geladen...
De helft van de bedrijven in het derogatiemeetnet heeft een maisopbrengst in 2023 tussen de 17.100-20.700 kg drogestof per ha.

Droge stof regio

De grafieken op deze pagina zijn visueel gepresenteerd en zijn niet goed leesbaar met screenreaders.
Grafiek wordt geladen...
De maisopbrengst is in 2023 het hoogst op bedrijven in de Lössregio met 20.500 kg droge stof.

Stikstof gemiddeld

De grafieken op deze pagina zijn visueel gepresenteerd en zijn niet goed leesbaar met screenreaders.
Grafiek wordt geladen...
De stikstofopbrengst op bedrijven in het derogatiemeetnet bedraagt in 2023 gemiddeld 198 kg per ha.

Stikstof spreiding

De grafieken op deze pagina zijn visueel gepresenteerd en zijn niet goed leesbaar met screenreaders.
Grafiek wordt geladen...
De helft van de bedrijven in het derogatiemeetnet heeft een maisopbrengst in 2023 tussen de 179-222 kg stikstof per ha.

Stikstof regio

De grafieken op deze pagina zijn visueel gepresenteerd en zijn niet goed leesbaar met screenreaders.
Grafiek wordt geladen...
De maisopbrengst is in 2023 het hoogst op bedrijven in de Lössregio met 230 kg stikstof per ha.

Fosfor gemiddeld

De grafieken op deze pagina zijn visueel gepresenteerd en zijn niet goed leesbaar met screenreaders.
Grafiek wordt geladen...
De fosforopbrengst op bedrijven in het derogatiemeetnet bedraagt in 2023 gemiddeld 29 kg per ha.

Fosfor spreiding

De grafieken op deze pagina zijn visueel gepresenteerd en zijn niet goed leesbaar met screenreaders.
Grafiek wordt geladen...
De helft van de bedrijven in het derogatiemeetnet heeft een maisopbrengst in 2023 tussen de 26 en 33 kg fosfor per ha.

Fosfor regio

De grafieken op deze pagina zijn visueel gepresenteerd en zijn niet goed leesbaar met screenreaders.
Grafiek wordt geladen...
De maisopbrengst is in 2023 het hoogst op bedrijven in de Lössregio met 35 kg fosfor per ha.

Over de indicator

Deze indicator beschrijft de opbrengst (in kilogram droge stof, stikstof, fosfor en fosfaat per ha) voor snijmaïs en grasland op melkveebedrijven. De gewasopbrengsten voor snijmaïs betreffen een schatting, de graslandopbrengsten zijn het resultaat van een rekenmodule. De berekening is niet op alle bedrijven toepasbaar, bedrijven die niet aan de criteria voldoen blijven buiten beschouwing. Voor meer informatie over de berekeningswijze en gehanteerde selectiecriteria zie paragraaf B2.3 in de meest recente derogatierapportage.(externe link)

Bron en getoonde groep bedrijven

De gegevens voor beide indicatoren zijn afkomstig uit het Bedrijveninformatienet van Wageningen Social & Economic Research. Binnen het Bedrijveninformatienet verzamelt Wageningen Social & Economic Research bedrijfsgegevens over ongeveer 1.500 individuele land- en tuinbouwbedrijven. De verzamelde gegevens betreffen vooral financieel-economische en duurzaamheidsgegevens.

Alleen bedrijven in het Bedrijveninformatienet die binnen de definitie van het Landelijk Meetnet effecten Mestbeleid (LMM) vallen, worden getoond. Voor de bedrijven geldt dat ze minimaal 25.000 euro Standaardopbrengst hebben en 10 of meer ha cultuurgrond gebruiken. Voor het derogatiemeetnet geldt specifiek de voorwaarde dat bedrijven zich voor derogatie hebben aangemeld. De getoonde informatie is afkomstig van de bedrijven in het derogatiemeetnet.