| Actuele voedselprijzen - Rundvlees |
Stabilisatie van rundvleesprijzen op recordhoogte door aanhoudende mondiale en lokale aanbodkrapte
|
2-3-2026
|
De consumentenprijsindex (CPI) van rundvlees is in november 2025 uitgekomen op 167 punten (2020=100). Dat is nagenoeg gelijk aan het niveau van september en oktober 2025, maar een stijging van 27% ten opzichte van dezelfde maand in het jaar daarvoor. De producentenprijsindex (PPI) is in november 2025 uitgekomen op 194 punten, een beperkte stijging van een half procent ten opzichte van september en een beperkte daling ten opzichte van oktober 2025. Ten opzichte van november 2024 stijgt de PPI met bijna 25%. De af-boerderijprijsindex (API) komt uit op 240 punten, een daling van 2% ten opzichte van september 2025 en een stijging van ruim 35% ten opzichte van november 2024.
|
Prijsontwikkeling
De consumentenprijsindex (CPI) voor rundvlees blijft op een hoog niveau schommelen rond 166-167 punten, met minimale maand-op-maandverandering in september-november 2025. Deze stabiliteit volgt op een reeks stijgingen sinds november 2024 (+27%) en is gedreven door de doorberekening van hogere productiekosten en beperkte aanvoer in de consumentenprijs. Ondanks een relatief hoog seizoensaanbod in het najaar, vertaalt de aanhoudende schaarste aan slachtrunderen zich door naar de consumentenprijs voor rundvlees.
De producentenprijsindex (PPI) van de vleesverwerkende industrie staat in november 2025 op 194 punten. Dat is een lichte daling ten opzichte van oktober 2025, toen de PPI nog op 195 punten stond, en daarmee lijkt de piek bereikt. Verwerkers bieden fors meer om slachthaken te vullen, mede door lage slachtaantallen. De PPI ligt 25% boven het prijsniveau van november 2024, wat erop wijst dat producenten redelijk succesvol zijn in het doorberekenen van de hogere kosten in de prijs die zij ontvangen van hun afnemers (onder andere food-retailorganisaties).
De prijsindex af boerderij (API) is in november 2025 uitgekomen op 240 punten. Dit is een daling van 2% ten opzichte van september 2025 en een daling van ruim 4% ten opzichte van de oktober, toen de prijs op het hoogste niveau stond van 251 punten. Deze lichte correctie lijkt het einde te markeren van een sterke opwaartse trend, maar de index is nog steeds 36% boven het prijsniveau van november 2024.
De aanhoudend hoge prijzen worden veroorzaakt door een wereldwijd krap aanbod van runderen. In 2024-2025 krompen veestapels in Brazilië, de VS, China, Europa en Nieuw-Zeeland door droogte, hogere kosten en een exportfocus op levende dieren. Nederland volgt dit patroon: stikstofbeleid, stoppersregelingen en afstoting melkvee drukken het aantal slachtrunderen, waardoor slachterijen concurreren om schaars vee. De Europese Commissie rapporteert dat het aantal beschikbare slachtdieren afneemt, waardoor de aanbodkrapte structureel blijft (EC, 2025). En ook al stijgt de rundvleesimport in de EU (+2% in de tweede helft van 2025), zal dit geen significante impact hebben op de prijzen door de hoge vraag. Rabobank verwacht aanhoudend hogere marges voor rundvleesproductie in de komende jaren door deze dynamiek (Global beef quarterly).
Keten
Consumenten kopen vers rundvlees bij de slager of in de supermarkt. Supermarkten en speciaalzaken kopen vlees via de (importerende) groothandel of rechtstreeks van de vleesindustrie. De Nederlandse vleesindustrie doet ook aan export. Slachterijen kopen runderen rechtstreeks van de veehouders of met tussenkomst van handelaren en commissionairs. Runderen komen uit de vleesstierhouderij of de melkveehouderij. Kalveren komen uit de kalverhouderij. De meeste slachtingen van volwassen runderen in Nederland zijn de slachtingen van het afgestoten melkvee.
-Rundveebedrijven
Het Nederlandse rundvlees komt van de melkveehouderij en van de vleesstierhouderij. De circa 23.500 bedrijven met rundvee houden in totaal 3,8 miljoen stuks rundvee, waarvan 167 duizend jongvee voor vleesproductie en circa 1 miljoen vleeskalveren. Ten opzichte van de melkveehouderij is de stierenhouderij een bescheiden tak van de landbouw.
-Industrie
De vleesindustrie bestaat uit slachterijen, uitsnijderijen en vleesverwerkers. Nederland telt 285 grote en kleine slachterijen van vlees (geen pluimvee). Slechts negen runderslachterijen en zeven kalverslachterijen slachten meer dan 10.000 runderen per jaar. In 2022 zijn in totaal 482 duizend volwassen runderen geslacht met een totaal geslacht gewicht van 158 duizend ton. Er zijn verder 260 bedrijven die behoren tot de vleesverwerkende industrie. Vooral grotere bedrijven combineren slacht en verwerking.
-Afzet
Nederland telt circa 980 grote en kleine groothandels in vlees en vleeswaren. Een deel van deze groothandels betreft importerende en exporterende groothandels. Ook bedrijven in de vleesverwerkende industrie zijn zowel in Nederland als op de buitenlandse markten actief. In 2022 werden meer rundvlees en vleesproducten geëxporteerd dan geïmporteerd. De handelsbalans voor vlees van runderen (vers gekoeld of bevroren) komt op een uitvoerwaarde van 1,1 miljard euro (Eurostat). Van de totale vleesexport is circa 85% export van in Nederland geproduceerd of verwerkt vlees en 15% wederuitvoer of doorvoer.
De Nederlandse consument koopt vlees vooral via supermarkten en via de foodservice (horeca, catering). Beide kennen een aantal grote inkooppartijen. Op de retailmarkt zijn de inkooporganisaties van supermarkten Ahold Delhaize (36% marktaandeel), Jumbo (21% marktaandeel) en Superunie (26% gezamenlijk marktaandeel van aangesloten winkelformules) de belangrijkste afzetpartijen voor de vleesindustrie.
In 2022 werd voor circa 750 mln. euro aan rundvlees verkocht via supermarkten. De consumptie van rundvlees in Nederland is relatief stabiel. In 2021 was het verbruik van rundvlees (15,3 kg) per hoofd van de bevolking iets lager dan de jaren voor corona (15,5 in 2018 en 2019). Dit heeft te maken met het wegvallen van de consumptie van rundvlees in de foodservice en een onvolledige verschuiving van de vraag naar rundvlees voor thuisbereiding.
Er is een seizoenspatroon in de afzet, met pieken in januari, het barbecueseizoen en in december (feestdagenmaand).
Prijsvorming
De prijsontwikkeling van rundvlees wordt beïnvloed door de marktdynamiek in Nederland en in het buitenland. In Nederland maken supermarkten raamcontracten met leveranciers van rundvlees over de prijs en andere voorwaarden, bijvoorbeeld over aanvoervolumes tijdens bijzondere (piek)momenten, maar ook over duurzaamheids- en kwaliteitseisen.
Ondanks de seizoenspatronen volgen de prijzen af boerderij van Nederlandse slachtrunderen, de producentenprijzen en de consumentenprijzen elkaar slechts in beperkte mate. Contracten met de retailers kunnen prijsschommelingen tijdelijk dempen. Ook is het belang van de import van rundvlees voor de consumptie in Nederland groot. Daarbij komt dat de inkoop van vlees slechts één van de kostencomponenten is bij de productie van vlees en vleeswaren in de verwerkende industrie en distributie via de retail.
In het kader van het EU-landbouwmarkt- en prijsbeleid is rundvlees jarenlang een beschermd product geweest, waarbij de overheid de prijs ondersteunde. Door een reeks hervormingen is de markt geliberaliseerd. Vroeger speelden fysieke veemarkten een belangrijke rol. Om verspreiding van veeziektes te voorkomen, zijn de meeste veemarkten aan het begin van deze eeuw gesloten. Met de opkomst van het internet zijn virtuele veemarkten ontstaan die het mogelijk maken voor veehouders de prijsontwikkelingen beter te volgen.
|