Mijn agrimatie
v

Agrimatie - informatie over de agrosector

Agrimatie > Thema's > Nutrienten
     
Nutrienten
Kies een indicator
Nitraat - Derogatiebedrijven

Nitraatuitspoeling op derogatiebedrijven daalt in alle regio’s
4-9-2023

Sinds de start van het Derogatiemeetnet is de gemiddelde nitraatconcentratie in het uitspoelend water op derogatiebedrijven geleidelijk gedaald. Van 2015 tot en met 2017 was de gemiddelde nitraatconcentratie in alle grondsoortregio’s lager dan de EU-norm van 50 mg/l. Vanaf 2018 steeg de gemiddelde nitraatconcentratie in alle regio’s, waarschijnlijk door de relatief droge jaren. In de Löss- en Kleiregio daalden de concentraties weer vanaf respectievelijk 2019 en 2020. In 2022 daalde de gemiddelde nitraatconcentratie ook in de andere regio’s. De resultaten van metingen in de Lössregio van 2022 zijn later pas beschikbaar.

Derogatiebedrijven op zand- en lössgronden in de provincies Overijssel, Gelderland, Utrecht, Noord-Brabant en Limburg, mogen maximaal 230 kg N/ha graasdiermest gebruiken (hierna: Zand-230). Op zandgrond in de overige provincies (hierna: Zand-250), en op klei- en veengrond, mogen bedrijven maximaal 250 kg N/ha graasdiermest gebruiken. Bedrijven moeten aan een aantal voorwaarden voldoen, waaronder het hebben van ten minste 80% grasland. In september 2022 besloot de Europese Commissie de derogatie voor Nederland stapsgewijs af te bouwen. Vanaf 2026 zal Nederland geen derogatie meer hebben.

In de Lössregio worden relatief hoge nitraatconcentraties gemeten. De gemiddelde nitraatconcentratie nam in deze regio tussen 2007 en 2016 af, van 71 mg/l naar 34 mg/l. Vanaf 2015 lag de gemiddelde concentratie onder de EU-norm van 50 mg/l. De gemiddelde concentratie nam echter vanaf 2017 weer sterk toe, tot ongeveer 65 mg/l. In de meest recente jaren is de nitraatconcentratie licht gedaald. De nitraatconcentratie ligt echter nog boven de EU-norm.

In het zuiden en oosten van de Zandregio (Zandregio-230) was de gemiddelde nitraatconcentratie in de bovenste meter van het grondwater in 2022 51 mg/l. Dat is net boven de norm van 50 mg/l. Na de sterke stijging in dit deel van de Zandregio sinds 2017, daalt de nitraatconcentratie sinds 2021 weer. In het noorden van de Zandregio (Zandregio-250) daalde de nitraatconcentratie naar 23 mg/l in 2022 en bleef daarmee – net als in de voorgaande jaren – onder de norm.

In de Kleiregio ligt de gemiddelde nitraatconcentratie sinds de start van het Derogatiemeetnet onder de EU-norm van 50 mg/l. De nitraatconcentratie steeg in 2019 sterk naar 42 mg/l. Deze forse stijging is waarschijnlijk voor een groot deel veroorzaakt door droogte. Sinds 2020 daalt de gemiddelde nitraatconcentratie weer. In 2022 was de gemiddelde nitraatconcentratie op derogatiebedrijven in deze regio 18 mg/l.

In de Veenregio worden over het algemeen relatief lage nitraatconcentraties gemeten in het uitspoelend water. De nattere omstandigheden en het hoge organische stofgehalte in veenbodems bevorderen de omzetting van nitraat naar andere stikstofvormen. In deze regio is daarom relatief weinig variatie in de gemiddelde nitraatconcentratie waarneembaar. In 2022 was de gemiddelde nitraatconcentratie 9 mg/l.
  


Meer informatie over de waterkwaliteit en de gebruikte methoden is te vinden op www.rivm.nl/lmm. De waterkwaliteitsgegevens van het Basismeetnet kunt u zelf selecteren op www.rivm.nl/lmm.




Kies een sector
Contactpersoon
Marga Hoogeveen
070-3358325
 

Alles over
  • Algemeen
    >
  • Economie
    >
  • Maatschappij
    >
  • Milieu
    >
Meer informatie
Toelichting indicator
Thema omschrijving
Beleidsinformatie
Archief



naar boven