Stikstofbemesting op staldierbedrijven

Laatste update: 31 juli 2026 Update frequentie: Jaarlijks

Afname in het gebruik van stikstofmeststoffen op staldierbedrijven in de Zandregio in 2024

De totale stikstofbemesting per ha op staldierbedrijven in de Zandregio was in 2024 gemiddeld 229 kg stikstof per ha. Dat is 1 kg stikstof per ha minder in vergelijking met 2023 en 11 kg (-4%) minder in vergelijking met het gemiddelde van de vijf voorgaande jaren. Op de staldierbedrijven in de Zandregio waarop het Landelijk Meetnet effecten Mestbeleid (LMM) is gericht, is in 2024 gemiddeld 22% van de gebruikte stikstof afkomstig uit kunstmest en 77% uit dierlijke mest. Overige organische meststoffen zoals compost worden nauwelijks gebruikt als stikstofbron (<1%). Het LMM volgt staldierbedrijven in de Zandregio, niet in de andere regio’s.

Gemiddeld

De grafieken op deze pagina zijn visueel gepresenteerd en zijn niet goed leesbaar met screenreaders.
Grafiek wordt geladen...
Het stikstofgebruik per ha cultuurgrond opstaldierbedrijven in het LMM is in 2024 afgenomen tot 228 kg stikstof per ha. Dat is een daling van 1 kg stikstof per ha ten opzichte van het jaar ervoor (2023: 229 kg stikstof per ha).

Herkomst

De grafieken op deze pagina zijn visueel gepresenteerd en zijn niet goed leesbaar met screenreaders.
Grafiek wordt geladen...
77% van het stikstofgebruik op staldierbedrijven in de Zandregio is afkomstig van dierlijke mest en 22% van kunstmest. Overige organische stoffen worden nauwelijks gebruikt.


De bemesting van stikstof uit kunstmest per ha schommelt in de periode 2006-2024 per jaar, waarbij de kunstmestgift wel een aantal jaren duidelijk relatief hoog is geweest (waaronder in 2015). Hoge kunstmestprijzen en de efficiëntere benutting van stikstof in dierlijke mest zorgen op langere termijn voor een afname in het gebruik van stikstofkunstmest. In 2024 lag de kunstmestgift op staldierbedrijven in de Zandregio met 51 kg stikstof per ha op een vergelijkbaar niveau als de kunstmestgift in 2023.


Over de indicator

Deze indicator beschrijft de totale hoeveelheid stikstof uit meststoffen die per ha cultuurgrond wordt gebruikt. Er zijn 3 typen meststoffen: kunstmest, dierlijke mest (inclusief weidemest) en overige organische meststoffen. De totale hoeveelheid gebruikte mest op bedrijfsniveau wordt berekend als:

Mestgebruik bedrijf = Productie + Beginvoorraad – Eindvoorraad + Aanvoer – Afvoer. 

De productie van dierlijke mest wordt bepaald uit de aantallen dieren per diercategorie en de excretie per dier (norm of specifieke berekening). Voor stikstof betreft het de nettoproductie na aftrek van gasvormige verliezen uit stal en opslag. Begin- en eindvoorraden en aan- en afvoer van meststoffen worden bepaald aan de hand van de opgave in Bedrijveninformatienet. De nutriëntengehalten worden specifiek per bedrijf gehanteerd indien voorhanden en anders worden forfaitaire normen gebruikt.

Bron en getoonde groep bedrijven

De gegevens voor de indicatoren zijn afkomstig uit het Bedrijveninformatienet van Wageningen Social & Economic Research. Binnen het Bedrijveninformatienet verzamelt Wageningen Social & Economic Research bedrijfsgegevens over ongeveer 1.500 individuele land- en tuinbouwbedrijven. De verzamelde gegevens betreffen vooral financieel-economische en duurzaamheidsgegevens.

Alleen bedrijven in het Bedrijveninformatienet die binnen de definitie van het Landelijk Meetnet effecten Mestbeleid (LMM) vallen, worden getoond. Voor de bedrijven geldt dat ze minimaal 25.000 euro Standaardopbrengst hebben en 10 of meer ha cultuurgrond gebruiken.